W dobie rosnącej świadomości ekologicznej i technologicznego postępu, materiały wykorzystywane w budownictwie i infrastrukturze podlegają ciągłym innowacjom. Rury osłonowe ESCPIPE, wykonane z polietylenu wysokiej gęstości (HDPE), stanowią przykład takiego postępu. Wykorzystując zaawansowane technologie produkcji oraz spełniając rygorystyczne normy jakościowe, rury te oferują nie tylko wytrzymałość i elastyczność, ale również odporność na różnorodne warunki środowiskowe i chemiczne. Przeznaczone do ochrony kabli i przewodów w różnego rodzaju sieciach – od elektrycznych po światłowodowe – rury te są niezastąpionym elementem nowoczesnej infrastruktury. Ten artykuł ma na celu dokładne przedstawienie materiału, z jakiego są wykonane rury, ich zastosowania, dostępne kolory oraz podstawowe wymagania techniczne, co pozwoli lepiej zrozumieć ich znaczenie i wszechstronność w dzisiejszym świecie.
1. Zastosowanie rur osłonowych
Różne rodzaje rur osłonowych HDPE stanowią nieodłączny element nowoczesnych systemów instalacyjnych, zapewniając ochronę przewodów i kabli przed uszkodzeniami mechanicznymi, wpływem czynników atmosferycznych oraz innymi zagrożeniami zewnętrznymi. Ich zastosowanie jest kluczowe w różnorodnych projektach budowlanych i infrastrukturalnych
Rury produkowane przez firmę ESCPIPE przeznaczone są do sieci:
· elektrycznych i energetycznych
· teletechnicznych
· światłowodowych
Rury gładkościenne przeznaczone są do stosowania w budownictwie jako osłony instalacji do wbudowania w jezdnie, pobocza, drogowe obiekty inżynierskie, parkingi, ciągi piesze lub rowerowe oraz inne elementy dróg usytuowane na terenach mieszczących się w granicach pasa drogowego oraz do wbudowania w kolejowe obiekty inżynieryjne. Szczegółowy zakres zastosowania jest podany w Krajowej Ocenie Technicznej Nr IBDiM-KOT-2024/0999 wydanie 1 od 22 stycznia 2024 r.
Systemy rur produkowane są zgonie z normami zharmonizowanymi z serii PN-EN 61386 oraz Krajową Oceną Techniczną, oznaczone są znakiem budowlanym i posiadają Krajową Deklarację Właściwości Użytkowych.
Rury HDPE służące do ochrony kabli stosowanych w sieciach o napięciu nominalnym od 50 do 1000 V prądu przemiennego lub od 75 do 1500 V prądu stałego podlegają Dyrektywie Unii Europejskiej 2014/35/UE oraz oznakowaniu znakiem CE i posiadają Deklarację Zgodności.
Dzięki prawidłowemu doborowi rur osłonowych można znacząco zwiększyć trwałość oraz niezawodność zarówno podziemnych, jak i naziemnych tras kablowych, minimalizując ryzyko awarii i konieczność przeprowadzania kosztownych napraw.
2. Wymagania materiału
Do wytwarzania rur osłonowych firmy ESCPIPE wykorzystywany jest polietylen wysokiej gęstości HDPE o właściwościach:
· gęstość materiału rur nie mniejsza niż 0,940 [g/cm3]
· masowy wskaźnik szybkości płynięcia (MFR) 0,15÷1,3 [g/10 min] dla masy obciążającej 5 kg i temperatury 190°C wg PN-EN ISO 1133-1
· temperaturowy zakres stosowania od -30°C do +75°C
· odporność na większość substancji chemicznych
3. Kolory rur osłonowych
Wybór odpowiedniego koloru i faktury powierzchni wewnętrznej rurociągu ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia optymalnej ochrony i efektywności systemu. Poniżej przedstawiamy dostępne opcje kolorystyczne i rodzaje wykończenia, które oferujemy swoim klientom, aby sprostać różnorodnym potrzebom instalacyjnym i środowiskowym.
· czarnym (ochrona kabli w wykopach otwartych);
· niebieskim dla średnic ≤110mm (ochrona kabli niskiego napięcia);
· czerwonym dla średnic >110mm (ochrona kabli średniego napięcia);
· czarnym z kolorowymi paskami (ochrona rur światłowodowych).
Powierzchnia wewnętrzna rur może być wykonana jako:
· gładka;
· rowkowana wzdłużnie (dla rur światłowodowych).
4. Wymagania podstawowe dla rur HDPE
Wybór odpowiednich rur jest kluczowym czynnikiem zapewniającym długotrwałą ochronę oraz niezawodność infrastruktury. Aby sprostać wymaganiom stawianym przez różnorodne warunki środowiskowe i eksploatacyjne, rury te muszą spełniać szereg rygorystycznych kryteriów. Normy takie jak PN-EN-ISO 9969 i PN-EN 61386 określają precyzyjne wytyczne dotyczące sztywności obwodowej oraz ogólnych właściwości rur, które są fundamentalne dla zachowania ich funkcjonalności i trwałości. Dodatkowo, kwestie takie jak wytrzymałość na ściskanie oraz odporność na uderzenia odgrywają kluczową rolę w zapewnieniu, że rury gładkościenne mogą wytrzymać zarówno codzienne obciążenia, jak i te ekstremalne, bez ryzyka uszkodzenia.
W Rozporządzeniu Ministra Cyfryzacji z dnia 26 maja 2023 roku „W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie” są podane wymagania podstawowe dla rur osłonowych przepustowych oraz dla rur osłonowych telekomunikacyjnych. Poniżej przedstawimy w jaki sposób badamy właściwości naszego asortyment rur.
4.1. Sztywność obwodowa rury wg PN-EN-ISO 9969
Jednej z podstawowych właściwości, która charakteryzuje odporność na narażenia, jakie mogą wystąpić podczas instalowania, użytkowania, transportu i magazynowania rur jest sztywność obwodowa.
Sztywność obwodową [kN/m2] oblicza się jako funkcję siły niezbędnej do wywołania 3% ugięcia próbki rury wzdłuż jej średnicy ze stałą prędkością ugięcia, zależną od średnicy rury osłonowej.
4.2. Właściwości rury wg PN-EN 61386
W normie PN-EN 61386-24 określone są wymagania, właściwości i testy dla rur, zakopanych pod ziemią do ochrony i zarządzania izolowanymi przewodami i/lub kablami w instalacjach elektrycznych lub systemach komunikacyjnych. Głównymi wymaganiami wg. ww. normy jest wytrzymałość na ściskanie oraz na uderzenie. W głównej mierze zależy ono od konstrukcji rury, a w szczególności od grubości ścianki rurociągu.
4.2.1. Wytrzymałość na ściskanie.
Badanie polega na umieszczeniu próbki pomiędzy dwoma płaskimi stalowymi płytami. Próbkę zgniata się z prędkością 15±0,5 [mm/min]. W momencie kiedy średnica wewnętrzna próbki, w stosunku do jej średniej wartości początkowej, zmieni się o 5% rejestrują się siłę nacisku. Nie może być ona mniejsza niż:
· 250 N dla rur instalacyjnych typu 250
· 450 N dla rur instalacyjnych typu 450
· 750 N dla rur instalacyjnych typu 750
4.2.2. Wytrzymałość na uderzenia.
Dwanaście próbek rury po kondycjonowaniu w zimnej komorze w temperaturze (-5±1) oC przez dwie godziny poddają się próbie udarności. Po badaniu na próbkach nie powinno być oznak rozpadu rury. Co najmniej dziewięć z dwunastu próbek musi przejść badanie.
W zależności od warunków i wyników badań rura może być:
· Lekka (kod L)
· Normalna (kod N)
5. Znakowanie rur produkowanych przez firmę ESCPIPE
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r. w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym znakowaniu rur produkowanych przez firmę ESCPIPE towarzyszą następujące informacje:
· dwie ostanie cyfry roku, w którym znak budowlany został po raz pierwszy umieszczony na wyrobie budowlanym
· nazwa i adres siedziby producenta
· nazwa i oznaczenie typu wyrobu budowlanego
· numer referencyjny Polskiej normy
· numer i rok wydania KOT, zgodnie z którą zostały zadeklarowane właściwości użytkowe
· numer KDWU
· klasa zadeklarowanych właściwości użytkowych
· nazwa jednostki certyfikacyjnej, która uczestniczyła w ocenie i weryfikacji właściwości użytkowych wyrobu budowlanego
· adres strony internetowej producenta
· data i czas produkcji
· numer linii
Wymieniona wyżej informacja jest podana bezpośrednio na rurze oraz na etykiecie, która towarzyszy każdej palecie rur.
6. Podsumowanie
Artykuł przedstawia zastosowanie oraz podstawowe właściwości osłonowych rur HDPE. Omawiając różne aspekty, takie jak materiał, zastosowanie, kolory, wymagania techniczne oraz znakowanie, artykuł podkreśla kluczową rolę tych rur w ochronie kabli i przewodów w różnych sieciach infrastrukturalnych. Zapewniając wytrzymałość, elastyczność i odporność na różnorodne warunki środowiskowe i chemiczne, rury są niezastąpionym elementem nowoczesnej infrastruktury. W naszej ofercie znajduje się pełen asortyment rur do ochrony kabli. Jeżeli interesuje Cię w jaki sposób produkujemy rury to zobacz „jak produkujemy?”.
